Είμαι ένας έφηβος τακτικός αναγνώστης της στήλης σας. Θεωρώ πολλές επιστολές παράλογες!!
-Πώς γίνεται ένας νοήμων άνθρωπος με τρία και τέσσερα παιδιά να έχει εξωσυζυγική σχέση; Δεν σκέφτεται τα παιδιά του και την κοινωνική απόρριψη που θα βιώσουν αυτά; Γιατί το ζευγάρι δεν συζητά τα προβλήματά του;
-Γιατί ο κόσμος είναι τόσο κλειστόμυαλος! Δεν ζει όπως θέλει αλλά ανάλογα με το τι θα πει ο γείτονας και ο κόσμος! Πραγματικά βαρέθηκα αυτή την κοινωνία! Όλοι θα κρίνουν τον άλλο κανένας δεν σκέφτεται τον εαυτό του· μόνο το τι θα πει για τον άλλο και το πώς θα τον μειώσει!! Άνοιξε κοσμάκη τα μυαλά σου και ΖΗΣΕ όπως ΘΕΣ και ΟΧΙ με το πώς ΘΕΛΟΥΝ ΟΙ ΑΛΛΟΙ! ΑΣΤΑ όλα πίσω σου και κάνε τη ζωή σου, και αν χάσεις και κάτι στο κάτω-κάτω από όλη αυτή την ιστορία! εσύ θα βγεις κερδισμένος! Απλά ζήστε γιατί βαρέθηκα να ζω και εγώ μόνος!
Τρίτη 27 Απριλίου 2010
Κανένας δεν σκέφτεται τον εαυτό του
Εγγραφή σε:
Σχόλια ανάρτησης (Atom)
1 σχόλιο:
Πολλές επιστολές νέων περιέχουν προβληματισμό κι ερωτήματα που σπάνια θέτουν ενήλικες. Αυτό, μας πείθει ότι οι νέοι δεν είναι τόσο αδιάφοροι όσο πολλοί πιστεύουν, αντίθετα έχουν απόψεις και θέσεις που αγγίζουν τα πιο σοβαρά προβλήματα της κοινωνίας μας. Αν και τα δύο ερωτήματα στην επιστολή του νέου είναι σημαντικά, λόγω χώρου θ’ ασχοληθώ με το δεύτερο, δηλαδή την υποταγή των ανθρώπων σε μια αόρατη εξουσία που λέγεται «οι άλλοι». Για το θέμα αυτό έχει ασχοληθεί η κοινωνική επιστήμη εδώ κι εκατό περίπου χρόνια χωρίς βέβαια να λύσει το πρόβλημα, αλλά να επιβεβαιώσει πως είναι στη φύση του ανθρώπου να υποτάσσεται σε εξουσίες και ιδεολογίες από νωρίς στην ηλικία κι έτσι στην ενηλικίωση να γίνεται υποτακτικός και «κλειστόμυαλος». Ο αμερικανός ψυχολόγος Stanley Milgram, για παράδειγμα, απέδειξε με τα πειράματά του την ευκολία με την οποία ο άνθρωπος γίνεται άβουλος μπροστά στη δύναμη της εξουσίας, χωρίς αντίδραση, αξιοπρέπεια και αυτόνομη κρίση. Ο Milgram όμως, ίσως να μην μπορούσε να διανοηθεί την ικανότητα του ανθρώπου να υποτάσσεται σε αόρατες εξουσίες από μόνος του χωρίς οποιαδήποτε βία ή εξωτερικό καταναγκασμό. Ο επιφανής κοινωνικός ψυχολόγος Muzafer Sherif εμβαθύνοντας την πιο πάνω παρατήρηση διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι υποτάσσονται σε αόρατες εξουσίες όπως η μόδα, ο συρμός, η ιδεολογία, και τα «μάτια των άλλων» κι έτσι κάνουν όχι αυτό που θέλουν πραγματικά οι ίδιοι αλλά αυτό που θέλουν «οι άλλοι». Ο ψυχολόγος Charles Hοrtοn Cοοly μελετώντας το ίδιο θέμα παρατήρησε ότι «τα μάτια των άλλων» είναι όπως ένας καθρέφτης μέσα από τον οποίο βλέπουμε τον εαυτό μας και τον προσαρμόζουμε ανάλογα με το πώς μας βλέπουν οι «άλλοι». Ο Γάλλος διανοούμενος Michel Fοucault εμβαθύνει λέγοντας ότι ο άνθρωπος εσωτερικεύει στη συνείδηση τα «μάτια των άλλων» έτσι ώστε όταν είναι μόνος, να νιώθει ότι τον παρακολουθούν χιλιάδες μάτια. Για το ίδιο θέμα ο Sigmund Freud υποστήριξε ότι στην παιδική ηλικία ο άνθρωπος δημιουργεί με τη χρήση του «υπερεγώ» που αντιπροσωπεύει την κοινωνική ηθική, τη συνείδησή του την οποία χρησιμοποιεί για να πνίγει την ελεύθερη έκφραση των αισθημάτων του. Σύμφωνα με τη θεωρία αυτή το «υπερεγώ» έχει την ικανότητα να οδηγεί τον άνθρωπο ώστε να επιβάλει στον εαυτό του τη στέρηση ατομικών ελευθεριών, χωρίς ποτέ να νιώσει ότι αυτή η στέρηση, τού έχει επιβληθεί από εξωτερικούς παράγοντες. Ο άνθρωπος δηλαδή, από νωρίς στην ηλικία παιδαγωγείται ώστε να κυβερνά το νου και την ψυχή του έτσι ώστε να μπορούν οι «άλλοι» να τον κυβερνούν. Ενισχύοντας την άποψη αυτή, η ψυχολόγος Erica Burman αναφέρει ότι η «ελεύθερη» παιδαγωγική σε σχέση με τον εξωτερικό καταναγκασμό, είναι πιο αποτελεσματική γιατί με την «ελεύθερη» παιδαγωγική τα παιδιά μπορούν να μεταφράζουν την υποταγή ως ελευθερία κι επιλογή. Ο επίσης σπουδαίος διανοούμενος Francis Fukuyana τονίζει πως τα μοντέρνα δημοκρατικά συστήματα καταφέρνουν να κυβερνηθούν, εφόσον πρώτα καταφέρουν να κυβερνήσουν την ψυχή του ανθρώπου, περιορίζοντας με αυτό τον τρόπο σημαντικές ελευθερίες. Για το ίδιο θέμα ο καθηγητής κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Cambridge Nicolas Rοse συμπληρώνει πως ο άνθρωπος σε μοντέρνα κοινωνικά συστήματα θυσιάζει την ελευθερία του για να μπορέσει να ζήσει σε μια κοινωνία με νόμους που προαποφασίζουν τα πλαίσια μέσα στα οποία δικαιούται να κινηθεί.
Οι πιο πάνω κοινωνικοί επιστήμονες συμφωνούν πως οι άνθρωποι στα «ελεύθερα» δημοκρατικά συστήματα παιδαγωγούνται ώστε να μάθουν να ζουν, όχι όπως οι ίδιοι νιώθουν, αλλά όπως η κοινωνία αποφάσισε και όρισε μέσα από νόμους, κανονισμούς, ήθη και αξίες. Οι νόμοι, οι κανονισμοί, οι αξίες και τα «μάτια των άλλων» είναι τα ιδεολογικά πλαίσια τα οποία η ανθρώπινη ψυχή αναγκάζεται να αφομοιώσει στη συνείδηση, προτού ακόμη αναπτύξει νοητικές και ψυχικές ικανότητες για να μπορεί να αντιδράσει.
Για να αλλάξει λοιπόν η κατάσταση, ώστε οι άνθρωποι να είναι πραγματικά ελεύθεροι, χρειάζεται όπως πρώτα αλλάξει η μοντέρνα παιδαγωγική. Κι όταν λέμε παιδαγωγική δεν εννοούμε το σχολείο αλλά όλους τους κοινωνικούς θεσμούς που για να αλλάξουν χρειάζονται σοβαρές πολιτισμικές αλλαγές και δύσκολες πολιτικές αποφάσεις.
Δημοσίευση σχολίου